Wiadomości

Urlop tylko w zimie? Co mówi prawo

Najnowszy artukuł na ten temat

Wynagrodzenie za praktyki zawodowe

Pracodawca jest zobowiązany udzielić pracownikowi urlop w tym roku kalendarzowym, w którym pracownik uzyskał do niego prawo.
Pracodawca jest zobowiązany udzielić pracownikowi urlop w tym roku kalendarzowym, w którym pracownik uzyskał do niego prawo.

Pracodawca nie ma obowiązku udzielić pracownikowi urlopu np. w okresie wakacyjnym, jeśli miałoby to wpływ na sprawne działanie firmy. Nie jest jednak dopuszczalne stałe nieuwzględnianie wniosków urlopowych pracownika, szczególnie jeżeli wynika to z innych względów niż uzasadnione potrzeby pracodawcy.



Mam pewien problem dotyczący urlopu wypoczynkowego. Jestem zatrudniony w firmie od 1997 roku na czas nieokreślony. Problem polega na tym, że pracodawca nie udziela urlopu wypoczynkowego latem, wtedy gdy ja chcę gdzieś wyjechać z żoną, tylko zawsze zimą, ewentualnie wypłaca ekwiwalent pieniężny. Czy ma do tego prawo? Przez te wszystkie lata nie byłem na urlopie 14-dniowym tak jak przewiduje Kodeks pracy.

Na pytanie odpowiada Andrzej Fortuna - radca prawny z kancelarii Radcy Prawnego Fortuna.
Andrzej Fortuna, radca prawny
Andrzej Fortuna, radca prawny fot. Trojmiasto.pl

Zgodnie z podstawowymi zasadami prawa pracy pracownik ma prawo do wypoczynku, który zapewniają przepisy o czasie pracy, dniach wolnych od pracy oraz o urlopach wypoczynkowych (art. 14 Kodeksu pracy). Szczegółowe przepisy regulujące zasady udzielania urlopów wypoczynkowych uregulowane są w Dziale Siódmym Rozdziale Pierwszym Kodeksu Pracy.

Czy twój pracodawca odmówił ci kiedyś udzielenia urlopu?

tak, robi to bardzo często 20%
tak, złośliwie kilka razy 14%
tak, kilka razy, ale wynikało to z charakteru mojego stanowiska 10%
tak, raz lub dwa z uzasadnionych przyczyn 13%
nie, nigdy 43%
zakończona Łącznie głosów: 398

Celem tego urlopu jest wypoczynek pracownika (regeneracja sił psychicznych i fizycznych), dlatego ustawodawca gwarantuje pracownikowi prawo do corocznego, nieprzerwanego, płatnego urlopu, którego nie można się zrzec czy przenieść go na inną osobę. Niedopuszczalne jest również wypłacenie ekwiwalentu w zamian za nie udzielenie urlopu wypoczynkowego. Świadczenie to przysługuje pracownikowi tylko w przypadku niewykorzystania przysługującego urlopu w całości lub w części z powodu rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy i stanowi swego rodzaju rekompensatę za "brak" wypoczynku w naturze w trakcie trwania zatrudnienia.

Jak wynika wprost z art. 161 Kodeksu pracy, pracodawca jest zobowiązany udzielić pracownikowi urlop w tym roku kalendarzowym, w którym pracownik uzyskał do niego prawo. Jednakże w sytuacjach szczególnych (choroba, urlop macierzyński, powołanie na ćwiczenia wojskowe, odosobnienie w związku z chorobą zakaźną), urlop niewykorzystany w terminie ustalonym należy pracownikowi udzielić najpóźniej do dnia 30 września następnego roku kalendarzowego (nie dotyczy to jednak tzw. urlopu na żądanie). Jeżeli pracownik nie wykorzysta urlopu i w tym terminie, urlop nie przepada. Roszczenie pracownika o udzielenie urlopu przedawnia się z upływem 3 lat od dnia, w którym to roszczenie stało się wymagalne (art. 291 § 1 k.p.).

Zwracam jednak uwagę, że pracownik nie może sam sobie udzielić urlopu, a samo złożenie wniosku o udzielenie urlopu wypoczynkowego nie może być również traktowane jako uzgodnienie terminu i wymiaru urlopu. Prawo do urlopu i konieczność jego wykorzystania nie może być realizowane w sposób dowolny bez uzgodnienia z pracodawcą (tak wyrok Sądu Najwyższego z dnia 13 maja 1998 r., I PKN 99/98, OSNP 1999, nr 10, poz. 331).

Urlopy powinny być udzielane zgodnie z planem urlopów, a więc ich terminy muszą być uzgadniane między pracodawcą a pracownikiem biorąc pod uwagę wnioski pracowników i konieczność normalnego toku pracy. Dzięki temu pracownicy mają możliwość dostosowania swoich planów osobistych do określonych przez pracodawcę czasowych ram wykonywania pracy. W przypadku gdy w zakładzie pracy funkcjonuje zakładowa organizacja związkowa to może ona wyrazić zgodę na nieustalanie planu urlopów. W takich przypadkach pracodawca ustala termin urlopu po porozumieniu z pracownikiem. Uzgodnieniem takim jest więc w pierwszej kolejności ustalony plan urlopów, a w przypadku jego braku każdorazowa akceptacja osoby upoważnionej przez pracodawcę do udzielania urlopu wypoczynkowego.

Z powyższego wynika, że pracodawca co do zasady nie ma obowiązku udzielić pracownikowi urlopu np. w okresie wakacyjnym, jeśli miałoby to wpływ na sprawne działanie firmy. Wnioski pracownika dotyczące proponowanego terminu urlopu nie są dla pracodawcy wiążące, o ile ich uwzględnienie kolidowałoby z prawidłową organizacją procesu pracy (Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 20 sierpnia 2001 r., I PKN 590/00, OSNP 2003, nr 14, poz. 336).

Nie jest jednak dopuszczalne stałe nieuwzględnianie wniosków urlopowych pracownika, szczególnie jeżeli wynika to z innych względów niż uzasadnione potrzeby pracodawcy. W takich szczególnych przypadkach działanie pracodawcy może być uznane nawet za nadużycie prawa (art. 8) i dyskryminację pracownika.

Odnosząc się do pytania pracownika w zakresie czasu trwania urlopu to zgodnie z przepisami prawa pracy w przypadku podziału urlopu na części, co najmniej jedna część wypoczynku powinna trwać nie mniej niż 14 kolejnych dni kalendarzowych- a więc łącznie z  łącznie z niedzielami, świętami i innymi dniami wolnymi od pracy (art. 162 k.p.).

W piśmiennictwie wskazuje się jednak, że jakkolwiek zbytnie rozdrobnienie urlopu jest naruszeniem przywołanego wyżej przepisu to w świetle obowiązujących przepisów nie można tego zakwalifikować jako wykroczenie przeciwko prawom pracownika, skutkujące odpowiedzialnością karną pracodawcy. Art. 282§1 pkt 2 Kodeksu pracy sankcjonuje bowiem jedynie sytuacje nieudzielenia przysługującego pracownikowi urlopu wypoczynkowego lub bezpodstawnego obniżenia wymiaru tego urlopu (kara grzywny od 1000 do 30 000 zł).

Opinie (45) 1 zablokowana

Dodaj opinię

Dodaj opinię

Odpowiedz

STOP Hejt! Przemyśl swoją opinię

Regulamin dodawania opinii

zamknij

Portal trojmiasto.pl nie ponosi odpowiedzialności za treść opinii.